فرمود : « هر نعمت كه به بنده‌اى داده شود ، حمد ، برتر از آن است . » « 1 » [ 1 / 434 ] عبد الرزاق و بيهقى در الشعب ، از حسن روايت كرده‌اند كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود : « هرگاه خداوند نعمتى به بنده‌اى دهد و او خداى را بر آن ، حمد كند ، حمد خدا عظيم‌تر از آن خواهد بود ؛ [ نعمت ياد شده ] هر چه باشد . » « 2 » [ 1 / 435 ] حكيم ترمذى در النوادر ، از انس از رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم روايت كرده است : « اگر همهء گسترهء دنيا دردست يكى از افراد امت من باشد ، آن گاه وى بگويد : « الْحَمْدُ لِلَّهِ » ، حمد او بهتر از آن [ چه در دست دارد ] خواهد بود . » « 3 » [ 1 / 436 ] احمد ، مسلم و نسائى از ابو مالك اشعرى روايت كرده‌اند كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود : « طهور بخشى از ايمان است ؛ « الْحَمْدُ لِلَّهِ » ترازوى اعمال را پُر مىسازد ؛ سبحان‌اللَّه بين آسمان و زمين را پر مىكند ؛ نماز ، نور ؛ صدقه ، برهان ؛ صبر ، روشنايى ؛ و قرآن حجتى عليه يا براى توست . هر انسان ، صبح را آغاز مىكند و جان خود را يا [ به‌خدا ] مىفروشد و آن را [ از عذاب ] مىرهاند ؛ يا به هلاكت مىافكند . » « 4 » [ 1 / 437 ] سعيد بن منصور ، احمد ، ترمذى - در حالى كه حديث را حسن دانسته است - و ابن مردويه از مردى از بنى سليم روايت كرده‌اند كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود : « سبحان اللَّه ، نيمى از ترازوى اعمال است ؛ « الْحَمْدُ لِلَّهِ » ترازو را پر مىكند ؛ اللَّه اكبر فاصله بين آسمان و زمين را پر مىسازد ؛ طهور ، نيمى از ترازو ؛ و روزه ، نيمى از صبر است . » « 5 »

--> ( 1 ) . الدرّ ، ج 1 ، ص 31 ؛ الشعب ، ج 4 ، ص 98 . ( 2 ) . الدرّ ، ج 1 ، ص 31 ؛ المصنّف ، ج 10 ، ص 424 ؛ الشعب ، ج 4 ، ص 98 ؛ كنز العمّال ، ج 3 ، ص 263 ؛ قرطبى ، ج 1 ، ص 131 ، در اين نقل آمده است : « حسن گفت : الحمد للَّه‌برتر از هر نعمت است . » ؛ ابن كثير ، ج 1 ، ص 25 ، به نقل از انس . ( 3 ) . الدرّ ، ج 1 ، ص 31 ؛ النوادر ، ج 2 ، ص 267 ؛ قرطبى ، ج 1 ، ص 131 ؛ ابن كثير ، ج 1 ، ص 25 . ( 4 ) . مسند احمد ، ج 5 ، ص 342 ؛ مسلم ، ج 1 ، ص 140 ؛ نسائى ، ج 2 ، ص 5 ؛ الدرّ ، ج 1 ، ص 31 ، وى آن را به ابو موسى اشعرى نسبت داده است . ( 5 ) . الدرّ ، ج 1 ، ص 31 ، مسند احمد ، ج 4 ، ص 260 ؛ ترمذى ، ج 5 ، ص 197 ؛ كنز العمّال ، ج 1 ، ص 464 .